Muhammad Junus

laureat pokojowej nagrody Nobla'2006

Kiedy w 1974 roku niemiłosierny głód pustoszył wsie bengalskie, jeden z tych wielkich głodów od wieków nagminnie spadających na kraj, Muhammad Junus udał się do wieśniaków, by udzielić im pomocy. Miał wtedy w kieszeni tylko dwadzieścia siedem dolarów. Wkrótce potem stał się „bankierem biednych”.

W 1983 roku założył „Grameen Bank Mosammat” (grameen znaczy wieś).

Bank ten zatrudnia dziś 18 000 urzędników, a 1300 oddziałów rozsianych po całym kraju obsługuje 70 000 wsi.

Do 2006 obroty banku wyniosły 4,3 mld €, a z pożyczki skorzystało 6 mln klientów.

Bank udziela mikropożyczek już od 30$.

Junus jest nauczycielem, a jedną z jego głównych działalności, oprócz prostego pożyczania pieniędzy, jest właśnie edukacja. Pożycza pieniądze przede wszystkim kobietom, a spłacanie długu odbywa się publicznie podczas cotygodniowego spotkania w wiosce, podczas którego kobiety uczą się zasad higieny, planowania rodziny, opieki nad niemowlętami i dziećmi, a także słuchają wykładów na temat ekonomii i zasad funkcjonowania wolnego rynku.

Kobiety muszą spełniać zasady Grameen Banku (16 przykazań), uczą się inwestowania skromnych sum tak, by przyniosły one realną korzyść rodzinie i wspólnocie. To przeniesienie punktu ciężkości na kobiety jest jedną z zasadniczych innowacji Junusa.

Według jego obserwacji kobiety pożyczają pieniądze zawsze na konkretny cel, nie ulegają złudzeniom, lepiej planują budżet i rzetelnie oddają zaciągnięty dług. Cechą charakterystyczną przedsięwzięcia jest bardzo wysoka spłacalność. Nawiązanie do podstawowych zasad tradycyjnego islamu, a więc wzajemnej wspólnotowej pomocy, otwiera kobietom drogę do sukcesu.

Zwracając uwagę całego świata na Muhammada Junusa, Komitet w Oslo chciał podkreślić, że stały pokój nie może zostać osiągnięty, dopóki nie znajdzie się rozwiązań służących likwidacji biedy Chciał też wskazać, że inicjatywa usuwania biedy rodzi się w państwach ową biedą dotkniętych, a nie tylko w państwach bogatych. Komitet uhonorował praktyczne działanie na rzecz ludzi bardzo biednych, ale przedsiębiorczych i mających swoją godność. Ukazał też światu inną twarz islamu — przedsiębiorczość kobiet i godność ludzi biednych.

Muhammad Junus urodził się w Bangladesz, studia ekonomiczne odbył w USA, do kraju powrócił w 1972 roku. Dziś jest profesorem uniwersytetu w Chittagongu, ma 66 lat.