Ganga, wieczorna arti

a=ku
rati=cnotam dharma

Rytuał połączenia ognia i wody, sięgający swymi korzeniami wedyjskiego rytu ognia homa, jest odprawiany nad Gangą od niepamiętnych czasów. Ogień i woda to symboliczna para nie dających się pogodzić przeciwieństw, a właśnie idea pogodzenia przeciwieństw leży u podstaw indyjskiej filozofii. Codziennie powtarzany rytuał przyzwyczaja umysł do rewolucyjnej myśli, że wszystko jest jednym i nie istnieją żadne opozycje, tylko druga strona (medalu).

Arti nad Gangą jest rytuałem dziękczynnym, ludzie wielbią rzekę za to, że istnieje, płynie i nawadnia Nizinę Hindustańską, to dlatego pudżarini skierowani są twarzą do rzeki. Podziękowania składa się Śiwie, który wyprosił u Brahmy jej stworzenie i amortyzował spadek świętych wód. A także wszystkim dopływom, zwłaszcza himalajskim, przynoszącym wody pełne pierwiastków i minerałów. Pieśni religijne, bhajany, śpiewane z uwielbieniem, pozwalają zatopić się poprzez powtarzanie imienia boga w większej boskości Istnienia, a ekstatyczny śpiew pozwala dotknąć miłości.

Obecna ceremonia arti jest przedsięwzięciem stosunkowo nowym i trochę sprzecznym z tradycją. Scenografia i reżyseria nawiązuje bardziej do wielkich widowiskowych mszy polowych organizowanych przez kościoły i wspólnoty religijne niż do rytuału wedyjskiego, gdzie kontakt z boskością był przeżywany osobiście. Dawniej, bramin prowadził rytuał dla niewielu osób i miał z nimi kontakt, czego nie da się zrobić podczas sztucznie napompowanej ceremonii.

Ta sztuczność jest dziś natury politycznej: uroczystości religijne Sikhów w Amritsar są emitowane w telewizji przez cały dzień, podobnie jak modlitwy muzułmanów z meczetu Piątkowego, modlitwy Żydów w Jerozolimie i uroczystości papieskie w Rzymie. Hindusom zarzucano, że nie mają żadnych ważnych cyklicznych ram swojej religii (jak piątek u muzułmanów, sobota u Żydów, niedziela u katolików), że ich religia rozmywa się, nie wiadomo gdzie się zaczyna i kończy. Codzienna ceremonia nad Gangą, emitowana przez telewizję, zdaje się nadawać religii rzeki Gangi i religiom śiwaickim określony kształt, pomagając współczesnym hindusom lepiej określić czym jest ich religia. Religie hindu długo obywały się bez takich napuszonych inscenizacji, rozwijając się w domowych pieleszach oraz w sercu i duszy.