Kumbha Mela

kumbha = tradycyjny pękaty dzban na wodę
mela = święto

Pierwszy szczegółówy opis meli dał Chińczyk Xuan-Zang, filozof i erudyta, podróżujący po Indiach w latach 629-645. Pobierał nauki w buddyjskim uniwersytecie w Nalanda i stamtąd zapewne odbył pielgrzymkę do świętego miasta Prayag [Allahabad]. Zanotował, że święto dzbana już wtedy było obchodzone od niepamiętnych czasów, a właśnie w Prayag odbyło się po raz pierwszy, choć nie wiadomo dokładnie w jakiej epoce dokonano pełnej inscenizacji mitu. Chińczyk podkreślił, że w meli uczestniczyli hindusi, buddyści i dżiniści, bez żadnej różnicy.

Historia mitologiczna opowiada, że dzban z amritą, nektarem nieśmiertelności, spoczywał na dnie oceanu mleka. Gdy bogowie [deva] wzburzyli ocean poszukując skarbów, dzban z amritą wypłynął na powierzchnię i bogowie zatrzymali go dla siebie. Demony [asura] rzuciły się na bogów, by odebrać dzban. Wtedy Wisznu uratował dzban przed asurami i rozgorzała bitwa trwająca dwanaście mitologicznych lat, podczas której dzban rozbił się bezpowrotnie i tylko cztery krople amrity spadły na ziemię. Jedna w Haridwar, na Har Ki Pairi ghat nad Gangą, gdzie jest ślad odbitej stopy Wisznu. Druga w Prayag, w świętym sangam, gdzie Ganga łączy się z Jamuną i mityczną Saraswati. Trzecia w Nasik, nad świętą Godawari, w środkowych Indiach. Czwarta - w Ujjain nad rzeką Shipra, w jednym z najstarszych miast Indii, niegdyś znakomitym ośrodku astrologii i matematyki.

Kumbha Mela odbywa się we wszystkich tych czterech miastach w cyklu dwunastoletnim. Daty są precyzyjnie wyznaczane przez biegłych w astrologii panditów, a najważniejszy jest moment, kiedy kropla nieśmiertelności wpada do rzeki. Pielgrzymi odbywają wtedy rytualną kapiel - woda rzeki oczyszcza karmę i przerywa samsarę, kołowrót wcieleń.

zobacz także: